Yangiliklar
СУД ТИЗИМИДА КОРРУПЦИЯГА ҚАРШИ КУРАШ: АДОЛАТ ВА ШАФФОФЛИК ОМИЛЛАРИ
Суд ҳокимиятининг мустақиллиги ва қонун устуворлигини таъминлаш ҳар қандай демократик давлатнинг бош мақсади ҳисобланади. Бугунги кунда мамлакатимизда амалга оширилаётган кенг кўламли ислоҳотлар доирасида суд органлари фаолиятини шаффофлаштириш, унда коррупциявий ҳолатларнинг олдини олиш ва бартараф этиш устувор вазифага айланди. Зеро, суд тизимида адолатнинг таъминланиши нафақат фуқароларнинг давлатга бўлган ишончини мустаҳкамлайди, балки юртнинг халқаро майдондаги нуфузи ва инвестициявий жозибадорлигини ҳам белгилайди.
Суд тизимида коррупцияга қарши курашишнинг энг самарали усули сифатида соҳани тўлиқ рақамлаштириш ва инсон омилини камайтиришга алоҳида эътибор қаратилмоқда. Кейинги йилларда ҳаётга татбиқ этилган «E-SUD» ва «Смарт суд» концепциялари доирасида ариза ва даъволарни электрон қабул қилиш, суд ҳужжатларини махсус платформалар орқали масофадан туриб юбориш тизими йўлга қўйилди. Энг муҳими, суд ишларини судьялар ўртасида автоматик тарзда, инсон аралашувисиз тақсимлаш дастури жорий этилди. Бу чора қайси ишнинг қайси судьяга тушишини олдиндан белгилаш ёки унга таъсир ўтказиш имкониятини бутунлай йўққа чиқарди ва тизимдаги энг катта коррупциявий хавфлардан бирини бартараф этди.
Суд мажлисларининг ошкоралиги ва шаффофлигини таъминлаш борасида ҳам муҳим қадамлар ташланди. Жараёнларни аудио ва видеоёзув воситаларидан фойдаланган ҳолда қайд этиш амалиёти кенгайтирилди. Бу нафақат суд иштирокчиларининг, балки судьяларнинг ҳам масъулиятини оширмоқда. Суд қарорларининг махсус электрон базада мунтазам эълон қилиб борилиши эса жамоатчилик назоратини кучайтиришга хизмат қилмоқда. Эндиликда ҳар бир қизиқувчи шахс чиқарилган қарорларнинг қонунийлиги ва асослантирилганини кузатиш имконига эга.
Кадрлар сиёсати ва судьяликка номзодларни танлаш тизими ҳам тубдан ўзгарди. Судьялар олий кенгаши томонидан номзодларни саралаш ва тайинлаш жараёнлари очиқ, танлов асосида ва ОАВ орқали жонли эфирда узатиладиган имтиҳонлар воситасида амалга оширилмоқда. Судьялар фаолиятини баҳолашнинг аниқ ва шаффоф рейтинг мезонлари ишлаб чиқилди. Шунингдек, судьяларнинг ижтимоий таъминоти ва иш ҳақи миқдорининг босқичма-босқич ошириб борилиши уларнинг моддий жиҳатдан мустақиллигини таъминлаш ва коррупциявий омилларга берилмасликлари учун муҳим кафолат бўлмоқда.
Шу билан бирга, суд тизимида ички назорат ва хавф-хатарларни баҳолаш бўйича махсус тузилмалар фаолият юритмоқда. Судьяларнинг одоб-ахлоқ қоидаларига риоя этиши, фуқаролар билан мулоқотда холисликни сақлаши доимий назоратда. Коррупцияга оид ҳуқуқбузарликларни содир этган ёки судьялик шаънига доғ туширган ходимларга нисбатан муросасиз муносабат шаклланган бўлиб, улар тизимдан четлаштирилмоқда ва қонун олдида жавоб бермоқда. Суд органларида коррупцияга қарши курашиш — бу бир марталик тадбир эмас, балки тизимли ва давомий жараёндир. Бу борада кўрилаётган комплекс чора-тадбирлар судларни жазоловчи органдан фуқароларнинг ҳақ-ҳуқуқларини чин дилдан ҳимоя қилувчи ва жамиятда адолат мезонларини қарор топтирувчи ҳақиқий мустақил ҳокимиятга айлантиришга хизмат қилмоқда.
Фуқаролик ишлари бўйича Термиз туманлараро суди судьяси Б.Ахмедов
«ЎЗБЕКИСТОН — 2030» СТРАТЕГИЯСИ: АДОЛАТЛИ СУД ВА ИНСОН ҲУҚУҚЛАРИНИНГ ИШОНЧЛИ ҲИМОЯСИ
Мамлакатимизда қабул қилинган «Ўзбекистон — 2030» стратегияси доирасида давлат бошқаруви ва суд-ҳуқуқ тизимини тубдан ислоҳ қилиш изчил давом эттирилмоқда. Стратегиянинг тўртинчи йўналиши айнан қонун устуворлигини таъминлаш ва халқ хизматидаги давлат бошқарувини ташкил этишга қаратилган бўлиб, ундаги 84, 85, 86 ва 88-мақсадлар оддий одамларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш ҳамда судма-суд сарсон бўлишининг олдини олишда муҳим аҳамиятга эга.
Ушбу соҳадаги янгиланишларнинг энг асосий жиҳати суд ва тергов жараёнларида инсон қадрини улуғлаш билан боғлиқдир. Хусусан, стратегиянинг 84-мақсадига кўра, жиноят ишларини юритишда томонларнинг ўзаро ярашув институтидан фойдаланиш имконияти 20 фоизга оширилади. Энг муҳими, фуқароларнинг вақти ва маблағини тежаш мақсадида суд ҳамда тергов органлари фаолиятида айрим процессуал ҳаракатларни масофадан туриб (онлайн) амага ошириш даражаси 50 фоизга етказилади. Бу эса ортиқча навбатлар ва оворагарчиликларга чек қўяди.
Давлат идоралари ва мансабдор шахслар фаолияти устидан самарали суд назоратини ўрнатиш (85-мақсад) ҳам ислоҳотларнинг диққат марказида турибди. Агар давлат органи томонидан фуқаро ёки тадбиркорнинг ҳақ-ҳуқуқлари бузилса, ушбу низоларнинг камида 50 фоизини судгача бўлган босқичда ёки мамурий судларда келиштиришни таъминловчи медиация (тинч йўл) орқали ҳал этиш тизими кенгайтирилмоқда. Шу билан бирга, давлат идораларининг қонунга хилоф қарорлари туфайли фуқароларга етказилган зарарни қоплаб бериш тартиби сезиларли даражада соддалаштирилади.
Замонавий технологиялар асрида суд тизимининг очиқлиги ва шаффофлигини таъминлаш энг устувор вазифалардан биридир. Шу боис, 86-мақсад доирасида «Смарт суд» концепциясини ҳаётга татбиқ этиш ва фуқаролар учун янги интерактив хизматлар сонини 19 тага етказиш белгиланган. Ишларни тўлиқ электрон шаклда юритиш орқали ҳар бир инсон ўз аризаси ёки даъвоси қайси босқичда турганини уйдан чиқмай туриб, компьютер ёки телефон орқали кузатиб бориш имкониятига эга бўлади.
Суд просессида адолат ва тенглик мезонларини тўлиқ таъминлаш учун адвокатура институтининг салоҳиятини ошириш (88-мақсад) ўта муҳимдир. Янги тизимга мувофиқ, адвокатлар билан судлар ва бошқа давлат идоралари ўртасидаги электрон ҳужжат алмашинуви даражаси 50 фоизга етказилади. «Юридик ёрдам» ахборот тизимининг ривожлантирилиши эса оддий фуқароларнинг малакали ҳуқуқий ҳимояга эга бўлишини тезлаштиради ва осонлаштиради.
Хулоса қилиб айтганда, «Ўзбекистон — 2030» стратегиясида белгиланган ушбу мақсадлар суд тизимини жазоловчи органдан фуқароларнинг ҳуқуқ ва эркинликларини чин дилдан ҳимоя қилувчи, халқ ишонадиган адолат масканига айлантиришга хизмат қилади. Суд-ҳуқуқ соҳасининг рақамлаштирилиши ва инсон омилининг камайтирилиши эса тизимда коррупциянинг олдини олиш ва қонун устуворлигини таъминлашнинг энг ишончли кафолатидир.
Фуқаролик ишлари бўйича Термиз туманлараро суди судьяси Б.Ахмедов
#TAYINLOV
Qashqadaryo viloyat adliya boshqarmasi boshlig‘ining tegishli buyrug'i bilan:
- Shoimova Shohida Sayfullayevna - Qashqadaryo viloyat adliya boshqarmasi boshqarmaning Huquqiy axborot sho‘basi boshlig‘i lavozimiga tayinlandi.
Sh.Shoimova tayinlovga qadar boshqarmaning Huquqiy axborot sho‘basi bosh maslahatchisi lavozimida faoliyat yuritgan.
Qashqadaryo viloyat adliya boshqarmasi Sh.Shoimovani tayinlov bilan qutlab, kelgusidagi ishlariga omad va muvaffaqiyatlar tilaydi!
ADLIYAGA RAHMAT❗️❗️
Yakkabog'lik fuqaroga tug‘ilganlik guvohnomasi qayta tiklab berildi
Yakkabog‘ tumanining tog‘li hududida joylashgan "Darxon" MFYda yashovchi 70 yoshli onaxon Avloqulova Hayitgul momo tug‘ilganlik haqidagi guvohnomasi FHDYning yagona elektron arxiv bazasida mavjud bo‘lmagani sababli ancha tashvishga tushdi.
Bir necha yil avval Hayitgul momo nomiga avtomashina rasmiylashtirilgan bo‘lib, farzandlari ushbu transport vositasini sotish maqsadida notarial idoraga murojaat qilishganida, onaxonning tug‘ilganligi haqidagi ma’lumot bazada mavjud emasligi sabab oldi-sotdi shartnomasini rasmiylashtirishning imkoni yo‘qligi ma’lum bo‘ldi.
Shundan so‘ng ular Yakkabog‘ tuman FHDY bo‘limiga murojaat qilishdi. Bo‘lim mudirasi tavsiyasiga asosan zarur hujjatlar yig‘ilib, FHDY arxiv kitoblari sinchkovlik bilan o‘rganib chiqildi.
Izlanishlar natijasida Hayitgul momoning tug‘ilganlik haqidagi guvohnomasi qayta tiklanib, tantanali ravishda egasiga topshirildi.
Hayitgul momo bugungi kundagi qulayliklar, adliya organlari xodimlarining tezkor va sifatli xizmatidan mamnun ekanligini bildirib, yaratilayotgan imkoniyatlar uchun Adliya vazirligiga alohida minnatdorlik izhor etdi.
#Kuzatuv
Adliya xodimi yangi lavozimga kuzatildi
Qashqadaryo viloyat adliya boshqarmasining Muborak tuman adliya bo‘limi Yuridik xizmat ko‘rsatish markazi bosh yuriskonsulti Eshnazarov Murodulla Narqabilovich fuqarolik ishlari bo‘yicha Shahrisabz tumanlararo sudining sudyasi lavozimiga tayinlangani munosabati bilan viloyat adliya boshqarmasida kuzatuv tadbiri tashkil etildi.
Tadbirda boshqarma boshlig‘i S. Nuriyev hamda soha xodimlari so‘zga chiqib, Murodulla Eshnazarovning adliya tizimidagi samarali mehnati, kasbiy mahorati va fidoyiligini alohida e’tirof etdilar.
Shuningdek, uning faoliyati davomida erishgan yutuqlari munosib baholanib, yangi va mas’uliyatli lavozimdagi faoliyatiga omad va muvaffaqiyatlar tilandi.
Qashqadaryo viloyat adliya boshqarmasi jamoasi Murodulla Eshnazarovni yangi lavozim bilan samimiy muborakbod etib, kelgusi faoliyatida ulkan zafarlar va yuksak muvaffaqiyatlar tilab qoladi.
Viloyat Ichki ishlar boshqarmasida “Korrupsiyaga qarshi kurashish – dolzarb vazifa” mavzusida “Ma’naviyat va ma’rifat darsi” bo‘lib o‘tdi.
Yig‘ilishda boshqarma tarkibiy bo‘limlari va sohaviy xizmatlari rahbarlari, shaxsiy tarkib hamda viloyat Adliya boshqarmasi komplayens xizmati rahbari ishtirok etdi.
Yig‘ilishni viloyat IIB MMI va KBTX boshlig‘i o‘rinbosari, podpolkovnik Ixtiyor Xudoyqulov ochdi.
Tadbirda viloyat Adliya boshqarmasi komplayens xizmati rahbari Shaxzod G’oyimov va viloyat IIB nazorat taftish inspeksiyasi boshlig'i Alisher Ochilovlar ma’ruza qilib, bugungi kunda dunyoning barcha mamlakatlarida o‘z ichki siyosati va imkoniyatlariga ko‘ra, bu illatga qarshi muntazam ravishda kurash olib borilyotganini ta’kidladi.
Mamlakatimizda ushbu illatga qarshi kurashish masalasiga davlat siyosati darajasida e’tibor qaratilmoqda.
Xususan, korrupsiyaviy jinoyatlarning oldini olish, ularning sabablari va sodir etilishiga imkon berayotgan shart-sharoitlarni aniqlab, bartaraf etish maqsadida 2017-yilda «Korrupsiyaga qarshi kurashish to‘g‘risida»gi O‘zbekiston Respublikasi qonuni qabul qilindi.
#yarmarka
“Adolat” milliy huquqiy axborot markazi tomonidan o’tkazilgan huquqiy adabiyotlar savdo yarmarkasi bo'lib o'tdi.
#Sayyor_qabul
Dehqonobod tumanining "Oqrabot" mahallasida Qashqadaryo viloyati adliya boshqarmasi boshlig‘ining birinchi o‘rinbosari S.Rahimov ishtirokida sayyor qabul tashkil etildi.
Tadbir davomida fuqarolarning murojaatlari tinglanib, ularning huquqiy muammolariga yechim topish, davlat xizmatlaridan foydalanish jarayonida yuzaga kelayotgan masalalarni bartaraf etish yuzasidan amaliy yordam ko‘rsatildi.
Shuningdek, ishtirokchilarga O‘zbekiston Respublikasining “Jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari to‘g‘risida”gi Qonunining mazmun-mohiyati, Bosh vazirning 2025-yil 27-maydagi topshirig‘iga muvofiq hududlarda sayyor qabullarni tashkil etish, fuqarolar murojaatlarini o‘z vaqtida o‘rganish, aholiga jinoyatchilikning salbiy oqibatlari yuzasidan huquqiy tushuntirishlar berish, notinch oilalar bilan profilaktik suhbatlar o‘tkazish va ularni yarashtirish choralarini ko‘rish bugungi kundagi ustuvor vazifalardan biri ekani ta’kidlandi.
Tadbirda 60 nafardan ortiq jismoniy va yuridik shaxslarning davlat xizmatlari ko‘rsatish tizimidagi mavjud muammolar, ularni bartaraf etish bo‘yicha taklif va fikr-mulohazalari tinglandi.
Jarayon davomida mas’ullar tomonidan 60 dan ortiq fuqaro qabul qilinib, 20 nafar fuqaroga huquqiy tushuntirishlar berildi, 15 ta murojaat joyida ijobiy hal etildi. Qo‘shimcha o‘rganish talab etilgan 15 ta hujjat ish yurituviga olindi.
#MEN_DONORMAN
Inson hayotini saqlab qolishda donorlikning o‘rni beqiyos. Beg‘araz qon topshirish orqali minglab bemorlarga umid va yashash uchun imkoniyat beriladi. Xalqimizga xos mehr-oqibat, bag‘rikenglik va insonparvarlik fazilatlari bugungi donorlik aksiyalarida ham yaqqol namoyon bo‘lmoqda.
Adliya vazirligi (https://adliya.uz/?utm_source=chatgpt.com) tashabbusi bilan mamlakatimizda beg‘araz donorlik harakatini keng targ‘ib qilish, aholining bu boradagi xabardorligini oshirish hamda ijtimoiy birdamlikni mustahkamlash maqsadida turli aksiyalar tashkil etib kelinmoqda.
Bugun Qashqadaryo viloyat adliya boshqarmasida o‘tkazilgan donorlik aksiyasida 20 nafar ko‘ngilli xodim faol ishtirok etdi. Ular inson salomatligi va hayotini asrash yo‘lida beminnat yordam ko‘rsatib, qon topshirdilar. Tadbir davomida mutaxassislar tomonidan donorlikning inson organizmi uchun foydali jihatlari, uning tibbiyotdagi ahamiyati hamda qon topshirish tartiblari haqida tushuntirishlar berildi.
#HuquqbuzarliklarProfilaktikasi
#Rahbar va Yoshlar uchrashuvi
Kasbi tumani adliya bo‘limi tomonidan Kasbi tuman Favqulodda vaziyatlar bo‘limida “Payshanba — huquqbuzarliklar profilaktikasi kuni” hamda “Rahbar va yoshlar uchrashuvi” doirasida targ‘ibot tadbiri tashkil etildi.
Tadbir davomida rasmiy hujjatlarni qalbakilashtirish, soxta hujjatlardan foydalanish qonunga zid ekani hamda bunday huquqbuzarliklar uchun javobgarlik muqarrarligi haqida batafsil tushuntirishlar berildi.
Ochiq muloqot shaklida o‘tgan uchrashuvda yoshlar o‘zlarini qiziqtirgan savollarga javob oldilar. Mutaxassislar tomonidan ularga huquqiy bilimlarni oshirish, qonunchilikdagi yangiliklardan xabardor bo‘lib borish hamda turli huquqbuzarliklarning oldini olish yuzasidan amaliy tavsiyalar berildi.
Tadbir yakunida fuqarolarning huquqiy ongi va huquqiy madaniyatini yuksaltirish, jamiyatda qonunga hurmat ruhini mustahkamlash har bir fuqaroning muhim vazifasi ekani alohida ta’kidlandi.